RRA İŞLEMİNDE YENİDEN ÇÖZELTİYE ALMA PARAMETRELERİN 7075 ALÜMİNYUM ALAŞIMLARININ ÇEKME DAYANIMINA ETKİSİ

Dursun ÖZYÜREK, Ramazan YILMAZ, Erkan KİBAR
2.348 1.203

Öz


Bu çalışmada 7075 alüminyum alaşımlarına T6 ısıl işlemi ardından yeniden çözeltiye alma ve yenidenyaşlandırma işlemi (RRA) uygulanmıştır. RRA işleminin yeniden çözeltiye alma aşamasında alaşımlar farklısıcaklık ve sürelerde yeniden çözeltiye alınmıştır. Bahsedilen bu parametrelerin alaşımın çekme dayanımına ve% uzama değerlerine etkisi araştırılmıştır. Ayrıca, kırılma yüzeyleri tarama elektron mikroskobu (SEM) ileincelenerek yeniden çözeltiye alma sıcaklığı ve süresinin kırılma mekanizmasına etkisi belirlenmeyeçalışılmıştır. En yüksek çekme dayanımı ve en düşük % uzama değerlerine 220oC’de 60 dakika yenidençözeltiye alınan ve yeniden sertleştirilen alaşımlar sahiptir. Sertlik değerleri ile çekme dayanımı arasındakuvvetli ilişki görülürken aynı durumun % uzama için geçerli değildir. Yeniden çözeltiye alma sıcaklığı vesüresi alaşımın mikroyapısını değiştirdiğinden alaşımların sertlik, çekme, % uzama değerlerine ve kırılmamekanizmalarını etkilemektedir.

Anahtar kelimeler


Alüminyum alaşımları, 7075, yaşlandırma, yeniden çözeltiye alma, yeniden sertleştirme, çekme dayanımı, % uzama.

Tam metin:

PDF


Referanslar


Miller, W.S., Zhuang, L., Bottema, J.,

Wittebrood, A.J., Smet, P. De, Harsler, A.,

Vieregge, A., “Recent Development in

Aluminium Alloys for the Automotive

Industry”, Mater. Sci. Eng. A 280, 37–49, 2000.

Mondolfo L.F., Aluminum Alloys: Structure

and Properties, Boston 7 Butterworths; 1976.

Smith, W.E., Mühendislik Alaşımlarının Yapı

ve Özellikleri, Demir Dışı Alaşımlar, Cilt 2,

çeviri M. Erdoğan, Nobel Dağıtım, 2001.

Rendigs K H. “Aluminium Structures Used in

Aerospace-Status and Prospects”, J. Mater. Sci.

Forum, 242: 11-24, 1997.

Heinz, A., Haszler, A., Keidel, C., Moldenhauer,

S., Benedictus, R., Miller, W S., “Recent

Development in Aluminium Alloys for

Aerospace Applications”, Mat. Sci. Eng. A.,

, 102-107, 2000.

Yurdakul, M., Özbay, O., İç, Y. T., “Selection

of Aerospace Alumınum Alloys, Journal of the

Faculty of Engineering Architecture of Gazi

University, Vol. 17, No 2, 1-23, 2002.

Wu, Y.L., Froes, F. H, Alvarez A., Li C.G,, Liu

J., Microstructure and Properties of a New

Super-High-Strength Al–Zn–Mg–Cu alloy

C912, Mater. Design, 18, 211–215. 1997.

Dumont, D., Deschamps, A., Brechet, Y., 2003.

“On the Relationship between Microstructure,

Strength and Toughness in AA7050 Aluminum

Alloy”. Mater. Sci. Eng. A, 356, 326–336.

Ferrer, C. P., “Optimizing the Strength and SCC

Resistance of Aluminium Alloys Used for

Refurbishing Aging Aircraft”, U.S.N.A Trident

Scholar project report, 2001.

ASM Handbook, Heat Treating, ASM.

International Materials Park, Ohio” vol. 4, 1990.

Ferrer, C.P., Koul, M.G., Connolly, B.J., Moran,

A.L., “Improvements in Strength and Stress

Corrosion Cracking Properties in Aluminum

Alloy 7075 via Low-Temperature Retrogression

and Re-Ageing Heat Treatments”, Corrosion 6,

–528, 2003.

Cina, B.M., “Reducing the Susceptibility of

Alloys, Alloys Particularly Aluminium to Stress

Corrosion Cracking”, U.S. Patent, No: 3, 856,

, Dec. 24, 1974.

Park, J.K, Ardell, A.J., “Effect of Retrogression

and Reaging Treatments on the Microstructure

of Al-7075-T651”. Mater. Trans. A, 15, 1531–

1984.

Park J K. “Influence of Retrogression and Re-

Ageing on the Strength and Stress Corrosion

Resistance of Aluminium Alloy 7075-T6”,

Mater. Sci. Eng. A 103 (2): 223-231, 1988

Viana F, Pinto AMP, Santos HMC, Lopes AB.,

“Retrogression, Re-Aging of 7075 Aluminium

Alloy: Microstructural Characterization”, J.

Mater. Process. Tech. 92–93, 54–59, 1999.

Holt, R.T., Raizenne, M. D., and Wallace, W.,

“RRA Heat Treatment of Large Al 7075-T6

Components”, Technical Report No:

ADP010412, 1999.

Kibar, E., 7075 Alüminyum Alaşımlarına

Uygulanan RRA Isıl İşlemlerinin Mikroyapı

ve Mekanik Özelliklerine Etkisi”, Sakarya

Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek

Lisans Tezi, Sakarya, 2010.

Yılmaz, R., Özyürek, D., Kibar, E., “The

Effects of Retrogression Parameters on Hardness

and Wear Behaviours of 7075 Aluminium

Alloys”, Journal of the Faculty of Engineering

Architecture of Gazi University in press 2012.

Baydogan, M., Cimenoglu, H., Kayalı, E.S.,

RRA Işleminin 7075 Alaşımının Mekanik

Özelliklerine Etkisi, ITÜ Dergisi/d,

Mühendislik, Cilt: 3, Sayı: 6, 108-116, 2004.

Islam M.U., Wallace W., “Stress Corrosion-

Crack Growth Behaviour of 7475 T6

Retrogressed and Re-aged Aluminium Alloy”,

Metals Technology, 11, 320-322., 1984

Danh, N.C., Rajan, K., and Wallace, W., “A

TEM Study of Microstructural Changes During

Retrogression and Reaging in 7075 Aluminum”,

Metall.Mater.Trans. A14, 9, 1843-1850., 1983.

Rajan, J.K., Wallace, W., Beddoes, J.C.,

“Microstructural Study of A High-Strength

Stress-Corrosion Resistant 7075 Aluminum

Alloy”, J. Mater. Sci. 17, 10, 2817-2824, 1982.

Li, G. F., Zhang, X. M., Lı, P. H., You J. H.,

“Effects of Retrogression Heating Rate on

Microstructures and Mechanical Properties of

Aluminium Alloy 7050”, Trans. Nonferrous

Met. Soc. China, 20, 935-941, 2010.

Marlaud T., Deschamps A., Bley F., Lefebvre

W., Baroux B., “Evolution of Precipitate

Microstructures during the Retrogression, Re-

Aging Heat Treatment of an Al– Zn–Mg–Cu.

Alloy”, Acta Mater. 58, 4814–4826, 2010.

Kamp, N., Sinclair, I., Starink, M.J., Toughness-

Strength Relations in the Overaged 7449 Al-

Based Alloy, Metall. Mater. Trans. A, 33, 4,

-1136, 2002.

Abolhasani, A., Zarei-Hanzaki, H.R., Abedi,

M.R. Rokni, The room temperature mechanical

properties of hot rolled 7075 aluminum alloy,

Mater. Design, 34, 631-636, 2012.

Fang, S.F., Wang, M.P., Song, M., “An

Approach for the Aging Process Optimization of

Al–Zn–Mg–Cu Series Alloys”, Mater. Design,

, 2460–2467, 2009.

Oliveira A.F., Barros M.C., Cardoso K.R.,

Travessa D.N., “The Effect of RRA on the

Strength and SCC Resistance on AA7050 and

AA7150 Aluminium Alloys”, Mater. Sci. Eng.

A 379, 321-326, 2004.

Delasi R., Adler, P.N., “Calorimetric Studies of

Series Aluminum Alloys: I. Matrix

Precipitation Characterization of 7075”, Metall.

Trans. A, vol. 8A, 1177-1183, 1977.

Reda, Y. Abdel-Karim, R., Elmahallawi, I.,

“Improvements in Mechanical and Stress

Corrosion Cracking Properties in Al-Alloy 7075

via Retrogression and Re-aging”, Mater. Sci.

Eng. A 485, 468–475, 2008.

Buha J, Lumley RN, Crosky AG. “Secondary

Ageing in an Aluminum Alloy 7050”, Mater.

Sci. Eng. A, 492 1–10, 2008.

Meng, C, Long H, Zheng Y. “Study of the

Mechanism of Hardness Change of Al–Zn–Mg

Alloy during Retrogression Re-Aging

Treatments by Small Angle X-Ray Scattering

(SAXS)”, Metall. Mater. Trans. A 28:2067–

, 1997.

Papazian, J.M., “Differential Scanning

Calorimetry Evaluation of Retrogressed and Re-

Aged Microstructures in Aluminum Alloy

”, Mater. Sci. Eng. A 79, 1, 97–104, 1986.

Ning, A., Liu, Z., Peng, B., Zeng, S.,

“Redistribution and Re-Precipitation of Solute

Atom During Retrogression and Reaging of Al-

Zn-Mg-Cu Alloys”, Trans. Nonferrous Met.

Soc. China, 17, 1005-1011, 2007.

Feng, C., Lui, Z.Y., Ning, A.L., Lui, Y. B., Zeng,

S.M., “Retrogression and Re-Aging Treatment of

A1-9.99YoZn- 1.72% Cu-2.5% Mg-O. 13% Zr

aluminum Alloy”, Trans. Nonferrous Met. Soc.

China, 16, 1163-1170, 2006.

Baldantoni, A., “On the Microstructural Changes

during the Retrogression and Re-aging of 7075

Type Aluminum Alloys", Mater. Sci. Eng. 72,

L5-L8, 1985.

Li, Z. H , Xiong, B., Zhang, Y., Zhu, B.H.,

Wang, F., Liu, H., “Ageing Behavior of an Al-

Zn-Mg-Cu Alloy Pre-Stretched Thick Plate”, J.

Uni. Sci. and Techn. Beijing, 14, 3, 246-250,

Talianker, M., Cina B., “Retrogression and Re-

Aging and the Role of Dislocations in the Stress

Corrosion of 7000-Type Aluminum Alloys”,

Metall. Mater. Trans. A, 20, 2087-2092, 1989.

Li, Z., Xiong, B., Zhang, Y., Zhu, B., Wang, F.,

Liu, H., “Investigation on Strength, Toughness

and Microstructure of an Al–Zn–Mg–Cu Alloy

Pre-Stretched Thick Plates in Various Ageing

Tempers”, J. Mater. Process. Tech., 209, 2021–

, 2009.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.